Premier o pomocy powodzianom: nadużycia będą karane bezlitośnie, zmiany w rządzie

Twarda zapowiedź premiera w sprawie nadużyć

Od kilkunastu miesięcy Polska mierzy się ze skutkami niszczycielskiej powodzi, która we wrześniu 2024 roku dotknęła znaczne połacie kraju, w tym Dolny Śląsk. Rząd uruchomił wówczas ogromny program pomocowy, w ramach którego do poszkodowanych trafiło już 8 mld złotych. Jednak wraz z szybką dystrybucją środków pojawiły się sygnały o możliwych nieprawidłowościach. Premier Donald Tusk, w swoim ostatnim wystąpieniu przed posiedzeniem Rady Ministrów, nie pozostawił złudzeń – państwo będzie bezwzględne dla wszystkich, którzy próbowali wykorzystać ludzką tragedię do własnych celów.

Szef rządu podkreślił, że w obliczu klęski żywiołowej priorytetem była szybkość i dostępność pomocy. Wydano już 62 tysiące indywidualnych zasiłków, aby poszkodowani nie czekali miesiącami na wsparcie. Jednak taka dynamika – jak przyznał premier – niesie ze sobą ryzyko nadużyć, które muszą być bezwzględnie ścigane. „Ktoś, kto miał władzę w ręku, żeby wydać publiczne pieniądze polskich podatników na pomoc ludziom, którzy ucierpieli, jeśli wydaje w sposób niewłaściwy, poniesie naprawdę bardzo surowe konsekwencje” – zapowiedział.

„Proszę przyjąć do wiadomości, że w każdej sytuacji, w której doszło do nadużycia, państwo będzie działało bezwzględnie”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego w centrum skandalu

W centrum uwagi znajduje się Karkonoska Agencja Rozwoju Regionalnego (KARR), która odpowiadała za przyznawanie części środków pomocowych na Dolnym Śląsku. Prokuratura Regionalna w Jeleniej Górze wszczęła z urzędu śledztwo w tej sprawie, a równolegle działania prowadzą Centralne Biuro Antykorupcyjne oraz Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Podejrzenia dotyczą faworyzowania wybranych beneficjentów, w tym osób, które – według wstępnych ustaleń – mogły w ogóle nie ucierpieć w wyniku powodzi.

Premier zaznaczył, że nie jest to pierwsza tego typu sytuacja w historii polskich klęsk żywiołowych. „Zawsze wiedzieliśmy, że w sytuacji, w której podejmiemy decyzję o wydaniu 8 mld złotych w ciągu 2 lat na rozmaitego typu formy pomocy powodzianom, firmom, samorządom przy wydawaniu dziesiątków tysięcy decyzji personalnych będziemy mieli do czynienia z jakimiś próbami nadużyć” – mówił. Zapewnił jednocześnie, że kontrole będą prowadzone wszędzie tam, gdzie pojawią się jakiekolwiek wątpliwości.

„Dla mnie najważniejsze jest, by instytucje państwa działały i prędzej czy później każde nadużycie zostało zidentyfikowane i ukarane”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Harmonogram i skala pomocy – najważniejsze liczby

Rząd już na początku kryzysu powodziowego przyjął zasadę, że pomoc ma być przede wszystkim szybka i łatwo dostępna. Dzięki temu wypłacono dziesiątki tysięcy zasiłków w rekordowym tempie. Jednak równie ważne jest teraz rozliczenie każdej złotówki. Władze zapowiadają, że działania kontrolne będą prowadzone przez właściwe ministerstwa, CBA, policję oraz prokuraturę – niezależnie od tego, jak długo potrwają.

• 8 mld złotych – łączna kwota przeznaczona na pomoc powodzianom, firmom i samorządom
• 62 tysiące – liczba wypłaconych indywidualnych zasiłków dla poszkodowanych
• 2 lata – okres, w którym środki mają zostać rozdysponowane
• Wrzesień 2024 r. – czas, w którym miała miejsce powódź, będąca punktem wyjścia dla programu pomocowego

Premier podkreślił, że większość osób, firm i samorządów otrzymała już wsparcie, a państwo będzie kontynuować zarówno wypłatę pomocy, jak i kontrole. „Chcieliśmy szybkiej i łatwej pomocy dla osób, które ucierpiały w trakcie powodzi. Wydano 62 tys. indywidualnych zasiłków dla powodzian, aby nie musieli czekać miesiącami na środki” – dodał.

Zmiany w rządzie – nowe zadania dla ministra Berka

Premier ogłosił również istotne zmiany personalne w swoim gabinecie. Minister Maciej Berek, dotychczasowy szef Komitetu Stałego Rady Ministrów oraz Minister ds. Nadzoru nad Wdrażaniem Polityki Rządu, otrzyma nowe odpowiedzialne zadania. Jego obowiązki w nadzorze przejmie Joanna Knapińska, szefowa Rządowego Centrum Legislacyjnego. Decyzja ta ma na celu usprawnienie koordynacji działań rządu, szczególnie w kontekście walki z nadużyciami i realizacji priorytetów.

„Wspólnie z Ministrem Berkiem ustaliliśmy, że przejdzie do wykonywania innych zadań. Jak wiecie, był moją prawą ręką, jeśli chodzi o egzekwowanie priorytetów rządowych. Bardzo doceniamy jego działania” – powiedział Tusk. Minister Berek, który od grudnia 2023 roku pełnił funkcję Ministra-Członka Rady Ministrów, od lipca 2025 roku odpowiadał za nadzór nad wdrażaniem polityki rządu. To właśnie on koordynował prace nad deregulacją, która – jak podkreślał premier – polega nie tylko na usuwaniu zbędnych przepisów, ale na zmianie sposobu przygotowywania regulacji.

„Pamiętacie Państwo ten wielki ruch przedsiębiorców, prawników, menedżerów, którzy zdecydowali się na współpracę. A to oznaczało także ogrom roboty. I to na swoje barki wziął też Minister Berek. Także jeszcze raz, Panie Ministrze, bardzo serdecznie dziękuję”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Co to oznacza dla mieszkańców Zgorzelca i regionu?

Dla mieszkańców Zgorzelca i okolic, którzy wciąż odczuwają skutki powodzi z 2024 roku, zapowiedź premiera to sygnał, że państwo nie odpuści w kwestii rozliczania publicznych pieniędzy. W naszym regionie, podobnie jak w innych częściach Dolnego Śląska, wiele osób i firm otrzymało wsparcie, ale część wniosków wciąż czeka na rozpatrzenie. Mieszkańcy Zgorzelca, którzy ubiegali się o zasiłki, mogą być spokojni – kontrole mają na celu wyeliminowanie nadużyć, a nie opóźnianie wypłat dla rzeczywiście poszkodowanych.

Warto pamiętać, że lokalne instytucje, takie jak powiatowe centra pomocy rodzinie czy urzędy gmin, odgrywają kluczową rolę w dystrybucji środków. To one często jako pierwsze stykają się z wnioskami i to one ponoszą odpowiedzialność za ich weryfikację. W kontekście zapowiadanych kontroli, zgorzeleckie samorządy muszą być przygotowane na wzmożoną współpracę z CBA i prokuraturą, a także na konieczność dokumentowania każdej decyzji. To z kolei może przełożyć się na większą biurokrację, ale – jak podkreślają władze – jest to cena za uczciwość i transparentność.

Premier Tusk zapewnił, że państwo będzie działać bezwzględnie, ale sprawiedliwie – zarówno wobec tych, którzy próbują wyłudzić pomoc, jak i tych, którzy jej naprawdę potrzebują. Dla mieszkańców Zgorzelca, którzy ucierpieli w powodzi, to ważna deklaracja, że żadna złotówka nie zostanie zmarnowana, a każda pomoc trafi tam, gdzie powinna.