Sejm odrzuca weto ws. kryptowalut. Premier ujawnia naciski na rząd PiS
Trzecie głosowanie i decydujące głosy opozycji
W środowym głosowaniu posłowie po raz trzeci odmówili odrzucenia prezydenckiego weta do ustawy regulującej rynek kryptoaktywów. Za utrzymaniem weto opowiedzieli się przedstawiciele Prawa i Sprawiedliwości, Rozwoju Plus oraz Konfederacji. To oznacza, że prace nad przepisami, które miały zwiększyć przejrzystość obrotu walutami cyfrowymi, wciąż stoją w miejscu, a Polska pozostaje jednym z nielicznych krajów Unii Europejskiej bez kompleksowej regulacji w tym zakresie.
Ustawa, którą zawetował prezydent, zakładała wprowadzenie nadzoru nad giełdami kryptowalut, obowiązek rejestracji podmiotów działających na tym rynku oraz mechanizmy umożliwiające śledzenie transakcji pod kątem finansowania terroryzmu. Miała również utrudnić funkcjonowanie piramid finansowych, które w ostatnich latach doprowadziły do strat tysięcy Polaków, w tym mieszkańców naszego regionu.
Ustawa chroniła bezpieczeństwo kraju i jego obywateli. Miała także przerwać łańcuch bezpośrednich powiązań między mafią i piramidami finansowymi a ludźmi z politycznego obozu poprzedniego rządu.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier przed głosowaniem zwrócił się do posłów opozycji z ostrzeżeniem, że blokowanie przepisów działa na szkodę państwa, a za decyzjami części parlamentarzystów stoją niejasne interesy. Wskazał również na materiały ze śledztwa, które mają potwierdzać te zarzuty.
Zondacrypto i związki z władzą - co ujawnił premier?
Donald Tusk, powołując się na ustawę o prokuraturze, przedstawił w Sejmie informacje dotyczące śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Krajową w Katowicach w sprawie giełdy Zondacrypto. Z ustaleń wynika, że osoby związane z tą platformą wpływały lub próbowały wpływać na decyzje rządu PiS, a także na działania instytucji państwowych.
Jedno z kluczowych spotkań odbyło się 28 kwietnia 2018 roku w Ministerstwie Finansów. Uczestniczyli w nim Sylwester Suszek, który później zaginął i prawdopodobnie został zamordowany, inwestor Rafał Zaorski, którego aresztowanie sąd właśnie uznał za zasadne, oraz Krzysztof Piecha, współautor koncepcji Konfederacji dotyczącej kryptowalut. Spotkanie miało dotyczyć zaproszenia skierowanego do wiceministra finansów, Pawła Gruzy, który obecnie pełni funkcję doradcy kandydata na prezydenta Karola Nawrockiego.
Zbyszek zapoznał się z aktami. Mówi, że gdyby wiedział, że taka sprawa się toczy, to natychmiast by interweniował. Obiecał, że jak wróci do władzy w Ministerstwie Sprawiedliwości, czego jest pewien, to ukręci łeb wszystkim tym sprawom i żebym się nie martwił.
Fragment protokołu przesłuchania kluczowego świadka, cytowany przez Donalda Tuska
Z zeznań świadka wynika również, że rekompensata za te działania miała trafić do Zbigniewa Ziobry za pośrednictwem fundacji Suwerennej Polski. Świadek zeznał, że ustalono kwotę 2 mln złotych, z czego wypłacono 500 tys. złotych z jego prywatnego konta. Dalsze wpłaty uniemożliwił bank, który wypowiedział mu umowę rachunku po serii pytań o źródło pochodzenia środków.
Zapłaciłem za to, bo miałem być czystym człowiekiem. Najważniejsze w tej współpracy było to, że pan X obiecywał mi, że jak Nawrocki zostanie prezydentem, to on załatwi mi ułaskawienie, gdybym został skazany w tej sprawie. Ta obietnica ułaskawienia była za te wszystkie płatności, tj. CPAC, reklamy i kongres organizowany w Stanach Zjednoczonych.
Główny świadek w sprawie Zondacrypto, cytowany przez premiera
Premier zwrócił uwagę, że główną rolę w procederze miała odegrać Patrycja Kotecka, żona Zbigniewa Ziobry, która zarządzała fundacją. Z kolei sam Ziobro miał publicznie przyznać, że wypłacił z fundacji pieniądze na własne potrzeby.
Trzykrotne umorzenie śledztwa i działania służb
Ujawnione informacje pokazują skalę infiltracji środowiska politycznego PiS przez osoby związane z Zondacrypto. Dotyczy to także działań instytucji państwa, w tym trzykrotnego umorzenia przez prokuraturę w okresie rządów Zbigniewa Ziobry śledztwa w sprawie zaginięcia Sylwestra Suszka. Prokuratura umarzała postępowanie w 2019, 2020 i 2022 roku, mimo że Komisja Nadzoru Finansowego wnioskowała o jego podjęcie.
Premier podkreślił, że nieuregulowany rynek kryptowalut stanowi poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa. Polskie służby specjalne, w tym Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencja Wywiadu, zwracają uwagę, że kryptowaluty są wykorzystywane przez obce wywiady, przede wszystkim rosyjski, do finansowania akcji sabotażowych na terenie Polski i innych krajów Unii Europejskiej.
Nieuregulowanie rynku kryptowalut sprawia, że jako państwo nie mamy możliwości prześwietlać takich transakcji. Są więc wykorzystywane jako główne źródło finansowania akcji sabotażowych – prym wiedzie tutaj Rosja.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Blokowanie ustawy – zdaniem premiera – utrudnia pracę służbom, które chcą śledzić przepływy kryptowalut i powiązane z nimi działania przestępcze. Brak odpowiednich przepisów naraża również tysiące obywateli na straty związane z działalnością piramid finansowych, które często wykorzystują luki prawne do wyłudzania pieniędzy.
Co to oznacza dla mieszkańców Zgorzelca i regionu?
Choć sprawa dotyczy ogólnopolskiej sceny politycznej, ma także bezpośrednie przełożenie na sytuację mieszkańców Zgorzelca i powiatu zgorzeleckiego. W naszym regionie, położonym przy granicy z Niemcami, od lat działają firmy oferujące inwestycje w kryptowaluty. Część z nich ma charakter piramid finansowych, które szczególnie mocno uderzają w lokalnych przedsiębiorców i emerytów szukających dodatkowych dochodów.
Brak regulacji oznacza, że osoby poszkodowane przez takie podmioty mają ograniczone możliwości dochodzenia roszczeń. W przeciwieństwie do tradycyjnych instytucji finansowych, giełdy kryptowalut nie podlegają nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego, co utrudnia identyfikację sprawców i odzyskanie środków. Lokalne komendy policji, w tym w Zgorzelcu, coraz częściej odnotowują zgłoszenia dotyczące oszustw internetowych związanych z rzekomymi inwestycjami w waluty cyfrowe.
Wprowadzenie przepisów, które zostały zawetowane, mogłoby zwiększyć bezpieczeństwo mieszkańców naszego powiatu, którzy korzystają z usług kantorów online i platform tradingowych. Obowiązek rejestracji i raportowania transakcji pozwoliłby służbom na szybsze reagowanie na podejrzane działania, a także ograniczyłby możliwość finansowania grup przestępczych działających po obu stronach granicy.
Premier ostrzega: „żaden przyzwoity człowiek nie powinien brać pieniędzy od przestępców”
Podczas wystąpienia w Sejmie Donald Tusk nie pozostawił złudzeń co do oceny sytuacji. Zwracając się do posłów opozycji, którzy zagłosowali za utrzymaniem weta, powiedział: „Wszystko wskazuje na to, że za gardło trzymają was bardzo źli ludzie”. Premier zapowiedział również, że ma w posiadaniu dodatkowe materiały obciążające polityków PiS i Konfederacji.
Chcecie ostrzeżeń, więc ostrzegam was – żaden przyzwoity człowiek i polityk nie powinien brać pieniędzy od przestępców. Żadna partia polityczna nie powinna obiecywać ułaskawienia przestępcom.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier podkreślił, że w interesie Polski było odrzucenie prezydenckiego weta i uchwalenie ustawy, która wprowadziłaby jasne zasady nadzoru nad rynkiem kryptoaktywów. Przypomniał, że informacje o zagrożeniach związanych z tym rynkiem były przekazywane obu izbom parlamentu, a mimo to część polityków konsekwentnie blokuje prace nad regulacjami.
W najbliższych tygodniach Sejm może ponownie zająć się projektem ustawy, jednak bez zmiany stanowiska prezydenta i części opozycji szanse na jej uchwalenie są nikłe. Tymczasem straty ponoszą nie tylko budżet państwa, ale przede wszystkim zwykli obywatele, którzy padają ofiarą nieuczciwych firm działających na nieuregulowanym rynku.
- 28 kwietnia 2018 r. – spotkanie w Ministerstwie Finansów ws. kryptowalut z udziałem Sylwestra Suszka, Rafała Zaorskiego i Krzysztofa Piechy
- 2 mln zł – ustalona kwota rekompensaty dla Zbigniewa Ziobry
- 500 tys. zł – wypłacone z rachunku bankowego świadka
- 2019, 2020, 2022 r. – trzykrotne umorzenie śledztwa w sprawie zaginięcia Sylwestra Suszka przez prokuraturę pod kierownictwem Zbigniewa Ziobry